× تماس با ما
3 0 نظرات 1202 بازدید
تاریخ انتشار 10 روز پیش

اردوغان و رویای دست اندازی به همسایگان

اردوغان و رویای دست اندازی به همسایگان

اردوغان و روياي دست اندازي به همسايگان

 

دولت اردوغان در راستاي تلاش براي دست‌اندازي به کشورهاي همسايه ازجمله ايران، مرکزي به نام «ايرام» تأسيس کرد، ولي ولايتمداري مردم کشورمان تلاش‌هاي تجزيه‌طلبانه ترکيه را ناکام گذاشته است.

 

 با قدرت گرفتن رجب طيب اردوغان در ترکيه، به‌تدريج خط‌مشي سياسي اين کشور تغيير کرد و ديپلماسي جاي خود را به رهيافتي امنيتي و نظامي داد. ارتش و قدرت نظامي بيش از پيش براي دولت اهميت پيدا کرد و تقويت شد. اين موضوع مقدمه‌اي براي ورود رهيافت سياسي جديد در اين کشور بود.

 

سياست‌هاي اشتباه اردوغان ترکيه را به انزوا برد

عثماني‌گرايي بار ديگر در ترکيه احيا شد؛ جهت‌گيري تازه در عرصه سياست خارجي در قرن 21 و سياستي که مبتني بر رؤياي خلق امپراتوري جديد عثماني به سرکردگي اردوغان است. پس از به قدرت رسيدن حزب عدالت و توسعه، دوران نخست‌وزيري اردوغان و به‌ويژه در چهار سالي که داووداوغلو در مسند وزارت امور خارجه اين کشور بود، راهبرد «تنش صفر با همسايگان» به‌عنوان اولويت سياست خارجي اين کشور پيگيري مي‌شد؛ اما پس از تکيه زدن اردوغان بر صندلي رياست جمهوري کشوري که الگوي حکومتي بر مبناي نظام رياستي دارد، از قدرت نرم که برگرفته از آموزه‌هاي مکتب حنفي و اشتراکات آن با منطقه است، استفاده و مداخله در امور داخلي کشورهاي منطقه را آغاز کرد.

 

اردوغان به‌وسيله ايدئولوژي حنفي و جريان اخواني توانست پس از خيزش‌هاي عربي و خلأ قدرت ناشي از آن، نفوذ خود را در شمال آفريقا ازجمله مصر، ليبي و تونس گسترش دهد. هرچند پس از به قدرت رسيدن عبدالفتاح السيسي در مصر اوضاع کاملاً تغيير يافت و روابط با مصر اخواني که به سمت شراکت راهبردي با ترکيه پيش مي‌رفت، به خصومت کشيده شد.

 

استفاده از قدرت نرم نه‌تنها در شمال آفريقا بلکه به‌عنوان ابزار نفوذ در يمن و آسياي ميانه از افغانستان گرفته تا مرکز روسيه مورد استفاده ترکيه قرار گرفت.

وجود ترکمن‌هاي عراق و سوريه بهانه‌ ترکيه براي دست‌اندازي به اين کشورهاست؛ مشابه اين قبيل تلاش‌ها از سوي رسانه‌هاي اين کشور براي ايجاد تفرقه و تقويت افکار تجزيه‌طلبانه در بخش‌هايي از کشورمان در زمره فعاليت‌هاي توسعه طلبانه ترکيه جاي مي‌گيرد که البته تفکر ولايت‌مدار ملت ايران اين تلاش‌ها را ناکام گذاشته است.

 

با توجه به توان بازدارندگي جمهوري اسلامي، توسعه‌طلبي اردوغان هيچ‌گاه در قالب دست‌اندازي نظامي اجرا نشد، البته اقدامات ترکيه در جمهوري اسلامي فقط مربوط به مباحث رسانه‌اي نمي‌شود. ازجمله اقدامات اين کشور تأسيس مرکز ايران‌شناسي موسوم به «ايرام» در آنکارا در سال 2016 است. اين مرکز شبيه مراکز ايران‌شناسي در لندن و نيويورک اقدام مي‌کند.

 

اين مراکز نه به‌خاطر آشنايي آکادميک با کشور ايران تشکيل شده‌اند، بلکه در حکم مراکز امنيتي هستند که عمده وظايفشان جمع‌آوري اطلاعات درباره نقاط ضعف و قوت ايران با هدف نفوذ در جمهوري اسلامي است. مرکز ايرام همواره تلاش کرده است تا اختلافات درون ايران را تشديد کند، به‌گونه‌اي که معاون اين مرکز در سخنراني جلسه افتتاح شعبه جديد «ايرام» در استانبول مشکلات ايران را ناشي از اوضاع بد اقتصادي دانست که پس از خروج آمريکا از برجام در ايران ايجاد شد.

 

در حال حاضر ترکيه با در پيش گرفتن سياست‌هاي توسعه طلبانه و دست‌اندازي در قلمرو کشورهاي همسايه در حال تبديل شدن به چالشي نه‌تنها براي کشورهاي همسايه، بلکه براي کل منطقه است. گسترش روزافزون پايگاه‌هاي نظامي ترکيه در خارج از مرزهاي خود، به‌کارگيري راهبرد «ميهن آبي»، تلاش براي به کنترل درآوردن خطوط انتقال انرژي به اروپا و به‌تازگي موضوع اکتشاف و بهره‌برداري منابع گازي در درياي مديترانه شرقي باعث افزايش چالش ميان ترکيه و اروپا شده، به نحوي که اروپا تصميم به اعمال تحريم‌ها عليه اين کشور گرفته است.

 

بايد ديد در حالي که ترکيه به‌خاطر شيوع کرونا و تعطيل شدن يکي از ارزآورترين صنايع خود يعني صنعت توريسم با مشکلات اقتصادي دست و پنجه نرم مي‌کند، آيا با ادامه توسعه‌طلبي‌هاي خود و تحريم‌هاي احتمالي اروپا مي‌تواند در مقابل تحريم‌هاي اين اتحاديه ايستادگي کند!

 

لازم به توضيح است ترکيه با استفاده از شرايط دوقطبي گذشته ميان مسکو و واشنگتن، براي جلوگيري از نفوذ کمونيسم در منطقه، عضويت در پيمان ناتو و حمايت‌هاي غرب فرصت مناسبي براي توسعه و پيشرفت‌هاي نظامي پيدا کرد و در جنگ ميان ايران و عراق خود را به‌عنوان منبعي براي تأمين کالاهاي کشورهاي جنگ‌زده ايران و عراق تبديل کرد و پس از آن با جنگ‌هاي خليج‌فارس و اشغال عراق، اين بهار ترک‌ها طولاني‌تر شد.

 

با تشديد تحريم‌هاي ايران از سوي آمريکا، همگي اين مسائل دست به دست هم داد تا ترکيه و اردوغان با استفاده از شرايط موجود به تقويت قدرت اقتصادي خود بپردازند و با استفاده از منابع حاصله به تقويت بنيه نظامي خويش اقدام کنند، اما پيگيري سياست توسعه‌طلبانه فعلي، اروپا و روسيه و کشورهاي عربي را در مقابل اين کشور قرار داده است، به نحوي که شاهد مانور نظامي مشترک يونان و کشورهاي اروپايي به همراهي امارات براي مقابله با سياست‌هاي اردوغان هستيم.

محمد يوسفي

لینک کوتاه پست:
https://masaf.ir/najva/post/59745
0 نظر
دسته بندی