× تماس با ما
1 0 نظرات 597 بازدید
تاریخ انتشار 14 روز پیش

المانیتور: ترامپ چگونه به دنبال نابودی برجام پیش از روی کار آمدن احتمالی بایدن است ؟

المانیتور: ترامپ چگونه به دنبال نابودی برجام پیش از روی کار آمدن احتمالی   بایدن   است ؟

المانيتور: ترامپ چگونه به دنبال نابودي برجام پيش از روي کار آمدن احتمالي " بايدن " است؟

 

مارک فيتزپاتريک در المانيتور نوشت: در 9 مه، مايك پمپئو، وزير امور خارجه آمريكا در بيانيه‌اي به مناسبت دومين سالگرد خروج دولت ترامپ از توافق هسته‌اي با ايران متعهد شد كه کشورش همه گزينه‌هاي ديپلماتيک را براي تمديد تحريم تسليحاتي ايران به کار ببندد. تاريخ انقضاء فعلي اين تحريم‌ها 18 اکتبر است و استراتژي آمريکا هم به نظر نمي‌رسد بتواند منجر به تمديد تحريم‌ها شود. به نظر مي‌رسد هدف اصلي دولت ترامپ اين است که قبل از انتخابات رياست جمهوري آمريکا در تاريخ 3 نوامبر، توافق هسته‌اي معروف به برنامه جامع اقدام مشترک (JCPOA) را به کلي نابود کند. در صورت نابودي برجام حتي اگر ترامپ در انتخابات شکست هم بخورد، باز هم بازگشت جو بايدن به توافق کار راحتي نخواهد بود.

 

 استراتژي پمپئو که در تاريخ 29 آوريل طرح ريزي شد، دو بخش دارد. اول، آمريکا قطعنامه‌اي را به شوراي امنيت سازمان ملل پيشنهاد خواهد کرد تا طبق آن تحريم تسليحاتي تمديد شود. در صورت عدم موفقيت اين قطعنامه، آمريکا از قطعنامه 2231 شوراي امنيت سازمان ملل متحد براي فعال کردن مکانيسم ماشه و بازگرداندن کليه تحريم‌هاي ايران استفاده مي‌کند.

 

برنامه اول يعني پيشنهاد واشنگتن به شوراي امنيت به احتمال زياد ناکام خواهد ماند چرا که روسيه و چين هيچ تمايلي براي تمديد تحريم‌هاي تسليحاتي ايران ندارند. هنگامي که برجام در سال 2015 امضا شد، مسکو و پکن مي‌خواستند تحريم تسليحاتي بلافاصله پايان پذيرد و در نهايت مجبور شدند تا با تمديد 5 ساله تحريم تسليحاتي موافقت کنند. در حال حاضر حتي متحدان آمريکا در شوراي امنيت هم با تمديد تحريم مخالف هستند.

 

بخش دوم استراتژي آمريکا يعني بازگشت سريع تحريم‌ها با استفاده از قطعنامه 2231 ممکن است موفقيتي هرچند سطحي داشته باشد. براساس مفاد ابتکاري مکانيسم ماشه، ديگر هيچ عضوي از شوراي امنيت سازمان ملل نمي‌تواند آن را وتو کند.

 

با اين وجود استناد به مکانيسم ماشه همچنان دشواري‌هاي خاص خود را دارد. آمريکا ابتدا بايد موافقت اعضا از جمله رياست دوره‌اي شوراي امنيت را جلب کند که کار بعيدي است. اندونزي و روسيه به ترتيب در ماه اوت و اکتبر رياست شورا را بر عهده خواهند داشت و آن‌ها قطعا استدلال واشنگتن را نخواهند پذيرفت. فرانسه و آلمان، روساي دوره‌اي در ماه ژوئن و ژوئيه نيز چندان رغبتي به همراهي آمريکا ندارند. بنابراين، ماه سپتامبر محتمل ترين زمان براي ارجاع قطعنامه به شوراي امنيت است.

 

اين برنامه چه موفق شود يا نه، اين قمارسياسي در سپتامبر مي‌تواند براي ترامپ سودمند باشد. در حال حاضر کم نيستند افرادي که حامي ترامپ در تمديد تحريم‌هاي تسليحاتي هستند. به عنوان مثال حتي ايلان عمر نماينده چپ‌گرا در گفتگو با فاکس نيوز حمايت از تمديد تحريم تسليحات سازمان ملل متحد عليه ايران حمايت مي‌کند، البته او و ساير دموکرات‌ها روشن کردند که آنها از بازگشت کليه تحريم‌ها حمايت نمي‌کنند.

 

تأثير حداقلي برداشته شدن تحريم

اگرچه روسيه و چين، در حال حاضر براي فروش تجهيزات نظامي خود به تهران و به چالش کشيدن اقدامات آمريکا آماده‌اند، اما حتي اگر تحريم‌ها برداشته شود باز هم تأثير آن بر توان نظامي ايران چندان چشمگير نخواهد بود. در اين بين ساير کشورهايي که از تجارت اسلحه با ايران سود مي‌برند نيز از اين قاعده پيروي مي‌کنند.

 

بدون شک، ايران دوست دارد قابليت‌هاي نظامي خود را تقويت کند. تجزيه و تحليل صورت گرفته توسط موسسه بين المللي مطالعات استراتژيک (IISS) در سال 2017 نتيجه مي‌گيرد که ايران به دنبال دستيابي به سيستم‌هاي تسليحاتي است که قادر به توليد آن در داخل کشور نيست. اين تجهيزات مورد نياز ايران شامل موشک‌هاي زمين به هوا، هواپيماهاي جنگنده پيشرفته، تانک، مين‌هاي پيشرفته و موشک‌هاي کروز مي‌شود. با اين حال، حتي در سال 2017، هنگامي که تحريم‌ها به واسطه برجام کاهش يافت، اين مرکز مطالعاتي ارزيابي کرد که دستيابي تهران به اين سيستم‌هاي تسليحاتي با توجه به هزينه بالاي آن دشوار خواهد بود.

 

امروزه، با توجه به كاهش درآمدهاي نفتي و نيازهاي اجتماعي، محدود شدن درآمدهاي دولتي، چشم انداز خريد اسلحه از سوي ايران تيره و تار است. جمهوري اسلامي ايران حتي در شرايطي که با فشار آمريکا روبرو نشده بود، هيچگاه نتوانست اقدام به خريد تجهيزات سنگين نظامي کند. در عوض، استراتژي نظامي اين کشور مبتني بر استفاده از شبه‌نظاميان خارجي و ساير ابزارهاي نامتقارن براي گسترش عمق نفوذ و پدافند منطقه‌اي بوده است. هيچ دليلي وجود ندارد که فکر کنيم با حذف ممنوعيت خريد اسلحه، اين استراتژي موفقيت آميز تغيير خواهد کرد. اين نتيجه گيري کليدي گزارش مرکز مطالعات استراتژيک بود.

 

در همين حال، ديگر ممنوعيت‌هاي شوراي امنيت سازمان ملل در مورد صادرات اسلحه به يمن و گروه‌هايي مثل حزب‌الله در لبنان همچنان سر جاي خود قرار دارند، بنابراين تمديد تحريم تسليحاتي ايران تغييري در آن ايجاد نخواهد کرد. در اين بين مقررات چند جانبه تحريم تجاري آمريکا بر ايران از جمله مجازات‌هاي هدفمند براي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي و وزارت دفاع و نيروهاي مسلح ايران همچنان ادامه خواهد يافت.

 

بنابراين تأثير واقعي و هدف واقعي استراتژي تحريم تسليحاتي ايران، نابود کردن برجام تا پيش از انتخابات ماه نوامبر است.

 

پيامدهاي بدتر


بازگشت مجدد کليه تحريم‌هاي پيش از برجام براي منع گسترش سلاح‌هاي هسته‌اي، ديپلماسي چند جانبه و صلح منطقه‌اي يک فاجعه خواهد بود. احتمال دارد ايران دست به خروج از ان پي تي و از سرگيري غني‌سازي در مقياس وسيع بزند.

 

همانطور که اخيراً جارت بلان، هماهنگ كننده سابق وزارت خارجه آمريكا در مورد برنامه هسته‌اي ايران، هشدار داد، استراتژي ترامپ براي بازگرداندن تحريم‌ها خطرات مهم ديگري را نيز به همراه دارد که يکي از مهم‌ترين آن‌ها تضعيف سازمان ملل است.

 

براي جلوگيري از اين پيامدهاي خطرناک، مقامات فرانسوي و آلماني در حال بررسي گزينه‌اي هستند که اجازه مي‌دهد تحريم تسليحاتي منقضي شود، اما در عين حال به شکلي ديگر ممنوعيتي را اعمال مي‌کند. همانطور که الي گرانمايه، کارشناس ارشد در شوراي اروپايي روابط خارجي پيشنهاد کرده، شوراي امنيت مي‌تواند در مورد مجموعه جديدي از قوانين در مورد فروش اسلحه به ايران توافق کند. از طرف ديگر، کشورهاي صادر کننده عمده سلاح مي‌توانند موافقت خود را با اقدامات موقت اعلام کنند. به عنوان مثال، مي‌توان با روسيه به توافق رسيد که از فروش انواع خاصي از اسلحه مثل موشک‌هاي کروز ضد کشتي ياخونت، به ايران اجتناب کند. کشورهاي نگران همچنين بايد در صدد محدود کردن فروش سيستم‌هاي پيشرفته خارج از توان توليد داخلي ايران باشند.

 

در حال حاضر ديپلماسي بهترين راه براي حل بحران است. مهمتر از همه، بازگشت به تعهدات برجام از سوي ايالات متحده و ايران و مذاکرات بين آنها براي حل مسائل مربوط به دو طرف است.

لینک کوتاه پست:
https://masaf.ir/najva/post/37073
0 نظر
دسته بندی