× تماس با ما
0 0 نظرات 110 بازدید
تاریخ انتشار 24 روز پیش

جلوه‌های موسیقی در نغمه‌های آیینی‌ / تلاوت حرفه‌ای قرآن‎؛ مجموعه‌ای از نغمه‌های زیبا

جلوه‌های موسیقی در نغمه‌های آیینی‌ / تلاوت حرفه‌ای قرآن‎؛ مجموعه‌ای از نغمه‌های زیبا

 

مهدي دغاغله با بيان اينکه تلاوت حرفه‌اي قرآن، مجموعه‌اي از نغمه‌هاي زيبا است که ما را از هر نوع ملودي ديگري بي‌نياز مي‌کند‏، گفت:‌ ترکيب مقام‌ها در تلاوت قرآن بالاست که همين آن را فني‌تر و هنري‌تر مي‌کند و يکي از وجوه مهجوريت قرآن همين است که جلوه‌هاي هنري تلاوت حرفه‌اي قرآن شناخته نشده است‏.

به گزارش ايکنا، مهدي دغاغله، مدرس و پيشکسوت قرآن کريم درباره «جلوه‌هاي موسيقي در نغمه‌هاي آييني‌» در صفحه خود در فضاي مجازي، گفت: نغمه‌هاي آييني همه در زير چتر موسيقي هستند؛ نغمه‌هايي که رتيم سنگيني دارند‏ يا نغمه‌هايي که بدون ساز باشند‏ مثل قرائت قرآن که گل سرسبد همه نغمه‌هاي آييني است‏، اذان، تواشيح، سروده‌هاي ديني همراه با موسيقي مثل آهنگ‌هاي سامي يوسف و ماهر زين همه به دليل موضوعيت‌شان تحت عنوان نغمه‌هاي آييني قرار مي‌گيرند. در کليساها براي نغمه‌هاي آييني اصطلاح «تراتيل» را استفاده مي‌کنند که شبيه موسيقي شرق است.

وي درباره استفاده از مقام در اذان نيز با اشاره به الهام گرفتن آهنگساز فيلم «محمدرسول الله(ص)» از اذان براي ساخت اين آهنگ گفت: آهنگ‌ساز فيلم «محمد رسول‌(ص)» ساخته مصطفي عقاد يک موزيسين فرانسوي است که در مصاحبه خود درباره نحوه ساختن آهنگ اين فيلم مي‌گويد: «دو ماه در فضاي متناسب با فيلم به سر بردم و يک روز صدايي از دور شنيدم که حال عجيبي به من داد.» آن صدا، صداي اذان بود که در مقام حجاز يا همايون فارسي خوانده مي‌شد و آهنگ‌ساز فيلم بر اساس همين مقام، آهنگ فيلم را مي‌سازد. چرا ما وقتي اين موسيقي را مي‌شنويم يک حس معنوي به ما دست مي‌دهد؟ اين حس معنوي به خاستگاه آن موسيقي يعني اذان برمي‌گردد.

وي اظهار کرد:‌ در تلاوت قرآن هم اين ارتباط‌‌ها وجود دارد. اگر بخواهيم مقايسه‌اي بين موسيقي تلاوت قرآن و موسيقي غير آن انجام دهيم، ارتباط تنگاتنگي مي‌بينيم به دليل اينکه فواصل موسيقايي يکي هستند. همچنانکه حروف الفباي فارسي 32 حرف هستند و متن چه ديني باشد چه غيرديني از همين 32 حرف استفاده مي‌کنيم‏، نغمه‌ها هم به همين شکل است؛ چه ديني و چه غيرديني از لحاظ نُت اشتراک دارند.

اين قاري قرآن با ذکر مثالي ادامه داد: از مقام عجم يا دستگاه ماهور براي ساخت سروده‌هاي کودکان استفاده مي‌کنند چون ساده و با نشاط است. 90 درصد سروده‌هاي ملي هم با اين مقام ساخته مي‌شوند. اين مقام جهاني‌ترين مقام است. کاربرد اين مقام در نغمه‌هاي آييني زماني است که مي‌خواهيم مفهوم قاطعيت را ايجاد کنيم. در برخي از آيات قرآن که دستور الهي صادر مي‌شود‏، مقام مناسب خواندن آيات، همين مقام است.

دغاغله در ادامه گفت: در نغمه‌هاي آييني هميشه مفهوم متن در نوع مقام تأثير دارد و کلاً اين ويژگي موسيقي شرق است‎ برخلاف غرب که موسيقي بدون متن دارند؛ ما متن يا شعر را با هم ادغام مي‌کنيم.

اين داور مسابقات بين‌المللي قرآن با بيان اينکه دليل برتر بودن تلاوت قرآن کريم و اذان و تواشيح نسبت به ديگر نغمه‌هاي ديني اين است که وقتي آنها را گوش مي‌کنيد انتقال‌هاي موسيقايي زيادي در آنها مي‌بينيد‏، افزود: در مصر بيشتر مردم تلاوت قرآن را براي لذت بردن از موسيقي آن گوش مي‌دهند. در تلاوت قرآن، ترکيب مقام‌ها يا مدولاسيون بالاست. قاريان قرآن در اين زمينه خيلي جلوتر از اهالي موسيقي هستند. چون استفاده از مقام در تلاوت قرآن سخت‌تر و فني‌تر است. در اين مقايسه فعلا کاري به جنبه‌هاي معنوي تلاوت نداريم‏ و فقط از نظر جلوه‌هاي هنري صحبت مي‌کنيم که از اين نظر هم تلاوت قرآن فني‌تر و هنري‌تر است.

وي ادامه داد: اگر مي‌گوييم موسيقي، تأثير بسيار خوب و مثبتي بر روح و روان ما دارد؛ اين تأثير را مي‌توانيم همه جا بيابيم. وقتي اذان گوش مي‌کنيم يا نوحه «ممد نبودي ببيني» را گوش مي‌دهيم‏، همين اثر را مي‌بينيم؛ اما وقتي به سراغ قرآن مي‌آييم بانکي از نغمه‌هاي زيبا در آن مي‌يابيم که ما را از هر نوع ملودي ديگري بي‌نياز مي‌کند.

اين مدرس پيشکسوت قرآن تصريح کرد: يکي از وجوه مهجوريت قرآن همين است که جلوه‌هاي هنري تلاوت حرفه‌اي قرآن شناخته نشده است‏.

وي در ادامه براي کساني که مي‌خواهند ملودي‌هاي زيبا در تلاوت را بشنوند، سوره بقره مصطفي اسماعيل، سوره حشر مرحوم منشاوي، تلاوت‌هاي استاد شبيب و محمدعمران را معرفي کرد و افزود: موسيقي يک سري فواصل صدايي است. نظم صداها يا موسيقي براي روح انسان مانند غذا براي بدن است. موسيقي يکي از وجوه تمايز انسان و غيرانسان است؛ اذان، تلاوت قرآن و ادعيه هم زيرمجموعه موسيقي هستند و در آنها جلوه‌هاي هنري موسيقي بيشتر شنيده مي‌شود.

 

لینک کوتاه پست:
https://masaf.ir/masafmusic/post/58241
0 نظر
دسته بندی