× تماس با ما
0 0 نظرات 315 بازدید
تاریخ انتشار 14 - 1399/01/26

اهمیت آشنایی با ادبیات فارسی در موسیقی ایرانی

اهمیت آشنایی با ادبیات فارسی در موسیقی ایرانی

 امير اثني عشري، خواننده و مدرس آواز اصيل ايراني و کارشناس رشته زبان و ادبيات فارسي، درباره اهميت آشنايي با ادبيات فارسي در موسيقي ايراني و ابزار کار اصلي در آواز يادداشتي ارائه کرده است.

 اين هنرمند در يادداشتي در صفحه اختصاصي اش نوشته است:


ابزار کار اصلي يک آواز خوان شعر است. تحرير و غلت همچون زينتي براي جلوه ي بيشتر شعر به کار مي رود. يک نوازنده هم براي ساخت تصنيف، استفاده از افاعيل عروضي در جمله پردازي و بداهه نوازي، تسلط بر جواب آواز و… مي بايست با شعر و ادبيات آشنا باشد. به ياد دارم که استاد محمدرضا لطفي در کلاس هاي تحليل رديف سازي توصيه مي کرد: تلاش کنيد نثر مسجع گلستان سعدي را با ساز بنوازيد تا جمله بندي تان قوام پيدا کند. مي‌خواهم درباره اهميت آشنايي با ادبيات فارسي، نکاتي را به صورت ساده و کاربردي با شما عزيزان در ميان بگذارم. 

1.توجه به خوانشِ صحيح شعر
در زبان و ادبيات فارسي با تغيير اعراب گذاري، کلمات معناي متفاوتي پيدا مي کنند. مثلا در شعر زير کلمه ملک را در نظر بگيريد:
من ملک بودم و فردوس برين جايم بود
آدم آورد درين دير خراب آبادم
ملک با فتح ل به معني فرشته و با کسر ل به معني پادشاه است و خوانش صحيح ملک با فتح ل است. چنان که در شعر زير نيز اينگونه است:
جلوه‌اي کرد رخت ديد ملک عشق نداشت…
همچنين با تاکيد بر روي يک کلمه مي توان معناي جمله را به کلي تغيير داد. مثلا در بيت زير:

صوفي پياله پيما، حافظ قرابه پرهيز
اي کوته آستينان تا کي دراز دستي؟!

 اگر تاکيد را بر روي کلمه حافظ بگذاريم جمله حالت امري پيدا مي‌کند، (اي حافظ از مي پرهيز کن!) در حاليکه اين جمله خبري است (صوفيان رياکار باده مي نوشند و حافظ از مي پرهيز مي‌کند)

2.فهميدن معناي کلام
براي اينکه بتوانيد آواز تاثير گذاري بخوانيد، ابتدا بايد آنچه را مي خوانيد درک کنيد. به قول مولانا سوز دلي بايد و دامانِ چاکي:

نوحه‌گر گويد حديثِ سوزناک
ليک کو سوزِ دل و دامانِ چاک

 براي فهم شعر، ابتدا بايد آن را با رعايتِ تاکيدات کلام و اعراب گذاري صحيح بخوانيم. اما چگونه چنين کنيم؟ مثلا براي فهم شعر حافظ پيشنهاد من تهيه چند کتابِ داراي شرح و اعراب گذاري صحيح است:


حافظ به شرح دکتر خطيب رهبر و حافظ نامه خرمشاهي. همچنين براي آشنايي با زمانه و انديشه حافظ کتاب از کوچه رندان دکتر زرين کوب و يا اين کيمياي هستي دکتر شفيعي کدکني را بخوانيد. به اين فهرست مي توان کتاب هاي ديگري را افزود، اما همين ها راهگشاست. اين کار را مي توان براي شعراي ديگر نيز انجام داد.

3. نکته مهم و پاياني در فهم شعر يک شاعر، مانوس بودن با کلام اوست. اينگونه پس از مدتي، شاعر خود به شما مي گويد که چه در سر داشته:

تو پاي به راه در نه و هيچ مپرس
خود راه بگويدت که چون بايد رفت…

لینک کوتاه پست:
https://masaf.ir/masafmusic/post/36136
0 نظر
دسته بندی