× تماس با ما
2 0 نظرات 721 بازدید
تاریخ انتشار 29 روز پیش

جریان نفوذی در اقتصاد به دنبال ایجاد انحراف در مسیر سرمایه گذاری های ستاد اجرایی فرمان امام / آیا صرف هزاران میلیارد تومان بودجه برای تولید علوفه هیدروپونیک دامی مقرون به صرفه است

جریان نفوذی در اقتصاد به دنبال ایجاد انحراف در مسیر سرمایه گذاری های ستاد اجرایی فرمان امام / آیا صرف هزاران میلیارد تومان بودجه برای تولید علوفه هیدروپونیک دامی مقرون به صرفه است

 

17 تير 99 خبري در رسانه‌ها منتشر شد که تعجب کارشناسان را برانگيخت. «افتتاح فاز اول پروژه‌ي توليد علوفه به روش هيدروپونيک توسط ستاد اجرايي فرمان حضرت امام (ره)»! روش هيدروپونيک که قرار است روزانه 2.5 تن علوفه براي دام‌هاي هولدينگ کشاورزي ستاد اجرايي تامين کند سال‌هاست مورد انتقاد کارشناسان قرار دارد و کارايي آن براي توليد اين محصول در کشورهايي مانند ايران هيچگاه تاييد نشده است.

 

  • در روش هيدروپونيک مواد غذايي مورد نياز گياه به جاي خاک از طريق محلولي که در گياه در آن قرار دارد تأمين مي‌شود. طرفداران هيدروپونيک مي‌گويند که استفاده از اين روش براي توليد علوفه منجر به صرفه‌جويي در مصرف آب و زمين مي‌شود و در مدت کوتاه‌تري نسبت به کشت زراعي، محصول به دست مي‌آيد اما براي اظهار نظر در مورد اين روش بايد شاخص‌هاي ارزيابي ديگري نيز مدنظر قرار گيرد. براي بررسي سودمندي اين روش نسبت به روش توليد زراعي علوفه نبايد بهره‌وري اقتصادي از نظر دور بماند. ضريب تبديل دانه‌ي جو به ماده‌ي خشک در روش هيدروپونيک فقط 15.7 درصد است. مثلا از توليد 15.5 ميليون تن علوفه‌ به روش زراعي حدود 7.8 ميليون تن ماده‌ي خشک به دست مي‌آيد اما با صرف مقدار آب مشابه، در روش هيدروپونيک 19.6ميليون تن علوفه توليد که از اين مقدار فقط 3.1ميليون تن ماده‌ي خشک حاصل مي‌شود. بنابراين با فرض مصرف آب يکسان، حجم توليد علوفه‌ي خشک به روش هيدروپونيک به هيچ وجه نمي‌تواند با حجم توليد علوفه خشک زراعي برابري کند. 

 

  • همچنين با مقايسه‌ ميان تغذيه‌ي دام از دانه‌ي جو و تعليف با علوفه‌ي هيدروپونيک نتايج جالبي به دست آمده‌ است. نتايج پژوهش‌ها نشان مي‌دهد صرفه‌ي اقتصادي روش هيدروپونيک نسبت به جو در توليد ماده‌ي خشک 11- درصد، در توليد پروتئين 24.7درصد و در توليد انرژي 15.4- درصد است. به بيان ديگر از نظر صرفه‌ي اقتصادي، تعليف دام با علوفه‌ي هيدروپونيک قابل رقابت با تغذيه‌ي دام با دانه‌ي جو نيست. از ديگر نقاط ضعف اين روش، هزينه‌ي اوليه‌ي تاسيس و راه‌اندزاي بسيار بالا است. اين روش توليدي نيازمند امکانات و تجهيزاتي است که محيط کشت کاملا کنترل شده‌اي براي گياه فراهم کند. خريد و تجهيز اين محيط کشت نياز به سرمايه‌گذاري اوليه‌ي بالايي دارد. همچنين اين تجهيزات مورد نياز خارجي بوده و مستلزم واردات و خروج ارز از کشور است. نهاده‌هاي توليد در روش هيدروپونيک نيز عموما وارداتي است و فرايند توليد را به خارج وابسته مي‌کند. بذر مورد استفاده در اين روش بايد از قوه‌ي ناميه‌ي بالايي برخوردار باشد که مستلزم هزينه‌کرد بيشتري نسبت به بذور علوفه‌ي زراعي و حتي واردات اين بذر از خارج است.

 

  • مسئولين ستاد اجرايي با افتخار از توليد 2.5 تن علوفه در روز سخن مي‌گويند. در اين رابطه بايد اظهار داشت که در بهترين شرايط از هر 1 کيلوگرم دانه‌ي جو، 7 کيلوگرم علوفه توليد مي‌شود؛ يعني براي توليد روزانه 2.5 تن علوفه به بيش از 357کيلوگرم دانه‌ي جو در يک روز و بيش از 130 تن دانه‌ي جو در يک سال نياز است. به بيان ديگر ستاد اجرايي تامين بذر مورد استفاده در توليد جو هيدروپونيک خود بايد سالانه 130 تن جو مرغوب و با کيفيت از خارج از کشور وارد نمايد. حجم ارز مورد نياز و وابسته‌سازي علوفه‌ي دام به خارج با اين ارقام کاملا آشکار است.

همچنين مراحل توليد شامل سامانه‌هاي آبياري، کنترل دما، نور و غيره کاملا به برق وابسته است و هزينه‌ي جاري توليد را بالا مي‌برد. تامين درآمد نيروي کار متخصص و گران براي کار با تجهيزات هيدروپونيک از ديگر هزينه‌هاي سرباز توليد است.

 

نکته‌ي مهم ديگر در توليد علوفه به روش هيدروپونيک، شيوع و رشد سريع کپک، قارچ‌ و ديگر بيماري‌ها در اندام‌هاي گياهي به دليل رطوبت و دماي بالا است. اين قارچ و بيماري‌هاي گياهي در صورت تعليف منجر به مسموميت و بيماري دام و تحميل هزينه‌هاي دامپزشکي به دام‌دار و نيز بالا رفتن احتمال سرايت بيماري به مصرف‌کنندگان محصولات اين دام‌ها مي‌شود. اين در حالي است که مقابله با قارچ‌ها و بيماري‌هاي گياهي در فرايند توليد هيدروپونيک مستلزم مصرف ضدعفوني‌کننده‌ها و قارچ‌کش‌هاي گياهي است که هم منجر به تحميل هزينه‌ي اضافي به توليدکننده‌ي علوفه و هم منجر به مسموميت دوباره‌ي دام ناشي از بلع قارچ‌کش‌هاي شيميايي و در نتيجه آلودگي محصولات دامي است.

 

در پايان اشاره مي‌شود که اين روش توليدي مختص کشورهايي است که با محدوديت زمين براي توليد غذا مواجه هستند. در ايران که مراتع فراوان و مزارع بالقوه‌ي ديم وسيعي آماده‌ي بهره‌برداري و توليد علوفه براي تامين خوراک دام وجود دارد، به‌کارگيري روش‌هاي وارداتي پرهزينه، ارزبر و بدون صرفه‌ي اقتصادي با هيچ منطقي سازگار نيست. در سال‌هايي که بارش‌هاي فراوان حجم گياهان خودروي مرتعي و بياباني را به شدت افزايش داده بهتر است به‌جاي وابسته کردن خوراک دام به نهاده‌هاي وارداتي، از ظرفيت تعليف دام در مراتع بهره‌برداري شود. اين در حالي است که عدم بهره‌برداري از علوفه‌ي تر و خشک مراتع در ماه‌هاي اخير منجر به آتش‌سوزي‌هاي گسترده و تحميل خسارت‌هاي سنگين مادي و معنوي به محيط زيست و اقتصاد کشور شده است.

 

اگر تنها درصدي از ارقام کلان ريالي و ارزي که براي راه‌اندازي و نگهداري سيستم‌هاي وارداتي هيدروپونيک با بهانه‌ي بهره‌ورسازي آب خرج شده است، براي ارتقاي بهره‌وري آب مزارع کشاورزي و توليد علوفه‌ي آبي و ديم دست‌کاشت در مراتع مختلف کشور هزينه شود شاهد رشد چندبرابري خوراک دام سالم، طبيعي و سازگار با دام‌هاي بومي و در نتيجه افزايش توليد محصولات دامي مانند گوشت و شير، بهبود شاخص امنيت غذايي و قطع وابستگي بخش کشاورزي به خارج براي تامين خوراک دام در اين شرايط تحريم و جنگ اقتصادي خواهيم بود.

 

لذا ضروري است نهاد‌هاي انقلابي که داعيه‌دار عمل به فرامين مقام معظم رهبري (حفظه‌الله) هستند، در اين شرايط تحريم و جنگ همه‌جانبه‌ي اقتصادي گوش به فرمان ولي‌امر در مسير جهش توليد واقعي متکي بر ظرفيت‌هاي بومي گام بردارند؛ و از گوش سپردن به توصيه‌هاي غير اقتصادي و غير کارشناسي مبني بر به‌کارگيري فناوري‌هاي وارداتي و غير بومي که دستاوردي جز به خطر انداختن امينت غذايي جامعه ندارد و ذهنيتي جز نفوذ اقتصادي را تداعي نمي‌کند، به شدت خودداري نمايند.

لینک کوتاه پست:
https://masaf.ir/foods/post/58148
0 نظر